Toplumların karşı karşıya kaldığı ekonomik krizler, gıda güvensizliği, yoksulluk, savaş ve sosyal eşitsizlikler incelendiğinde bu olumsuzluklardan en fazla etkilenen kesimlerin başında kadınların geldiği görülmektedir. Bu nedenle 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü yalnızca sembolik bir kutlama günü değildir; aynı zamanda kadın emeğinin görünmezliğini, toplumsal eşitsizlikleri ve adalet arayışını hatırlatan önemli bir farkındalık günüdür.
Kadınlar özellikle gıdaya erişim, yoksulluk ve bakım emeği açısından dezavantajlı grupların başında yer almaktadır. Birçok toplumda kadınlar kendi ihtiyaçlarını geri plana iterek önce çocuklarının ve aile bireylerinin ihtiyaçlarını karşılamayı tercih etmektedir. Çoğu anne için hayat, adeta “yemeden yediren, içmeden içiren” bir fedakârlık döngüsü içinde şekillenmektedir. Ancak bu yoğun emek çoğu zaman görünmez kalmakta ve yeterince takdir edilmemektedir. Kadınların üstlendiği bu fedakârlık yalnızca ekonomik koşulların sonucu değildir; aynı zamanda toplumların kadınlara yüklediği geleneksel rollerin güçlü bir yansımasıdır.
Toplumsal yaşamda ortaya çıkan birçok sorunda sorumluluğun çoğu zaman kadınlara yüklenmesi de dikkat çekici bir başka gerçektir. Aile içi sorunlardan sosyal problemlere kadar birçok durumda eleştirinin hedefi çoğu zaman kadın olmaktadır. Bu yaklaşım, tarihsel süreç içinde şekillenmiş ataerkil toplumsal düzenin bir yansımasıdır.
Kadının toplum içindeki konumunun geri planda bırakılması ve onu ikinci planda değerlendiren anlayışların varlığı, insan onuru ve insan olma erdemiyle bağdaşmamaktadır. Oysa kadın yalnızca aile içinde değil; ekonomik üretimde, eğitimde, bilimde, siyasette ve kültürel yaşamda da toplumların gelişmesinde belirleyici roller üstlenmektedir. Kadının üretime, bilgiye ve karar alma süreçlerine katılımı, toplumların kalkınma kapasitesini doğrudan etkileyen temel faktörlerden biridir.
Kadını toplumsal hayatta geri planda tutan ve yaşam alanını sınırlayan anlayışların taşıyıcısı olan erkek de aslında bir annenin dünyaya getirdiği bireydir. Bir annenin emeği ve sevgisiyle büyüyen bireyin, yetişkinliğinde kadını ikinci planda görmesi toplumsal düşünce biçimlerimizin yeniden sorgulanması gerektiğini ortaya koyan önemli bir çelişkidir.
Toplumlarda zaman zaman “kadının korunması” söylemi üzerinden ortaya çıkan bazı kültürel normlar da kadınların yaşam alanını daraltabilmektedir. Kadının namusunun korunması gibi gerekçelerle onun sosyal, ekonomik ve kamusal alanlardaki hareket alanının sınırlandırılması, aslında özgürlüğünü ve toplumsal varlığını kısıtlayan bir anlayışın sonucu olabilmektedir. Oysa çağdaş toplumlarda kadın, korunması gereken bir varlık olarak değil; hakları, sorumlulukları ve fırsatları bakımından erkekle eşit bir birey olarak görülmelidir.
Kadının eğitimde, çalışma hayatında, ekonomik üretimde ve karar alma mekanizmalarında güçlü bir şekilde yer alması yalnızca kadınlar için değil, toplumun bütün kesimleri için daha adil ve sürdürülebilir bir gelişmenin temelini oluşturur. Araştırmalar, kadınların sosyal ve ekonomik hayata daha güçlü katıldığı toplumlarda refah düzeyinin arttığını ve sosyal barışın güçlendiğini göstermektedir.
Unutulmamalıdır ki kadınların güçlendiği bir toplum, insanlığın da güçlendiği bir toplumdur. Kadınların aktif biçimde yer aldığı toplumlarda çatışmaların, şiddetin ve sosyal kırılmaların daha az yaşandığına dair güçlü bulgular bulunmaktadır. Bu nedenle toplumsal eşitlik yalnızca bir hak mücadelesi değil, aynı zamanda insanlığın ortak geleceği için stratejik bir gerekliliktir.
Kadınların özgür ve üretken bireyler olarak hayatın her alanında erkeklerle eşit haklara sahip oluncaya kadar bu eşitlik arayışı devam edecektir. Bu yönüyle 8 Mart yalnızca bir kutlama günü değil; aynı zamanda kadın emeğinin görünür kılınması, toplumsal eşitsizliklerin sorgulanması ve daha adil bir dünya için sorumluluk alma günüdür.
Kadın emeğinin değer gördüğü, fırsat eşitliğinin sağlandığı ve insan onurunun her birey için eşit biçimde korunduğu bir toplum, daha güçlü ve daha adil bir geleceğin de teminatıdır.
Bu vesileyle tüm çalışan kadınların 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü’nü içtenlikle kutlarım. 🌺
